Gljivična infekcija noktiju (Onihomikoza)

« nazad

Uvod

Skoro polovina svih problema sa noktima se dešava zbog gljivičnih infekcija.

Gljivična infekcija noktiju je otprilike četiri puta češća na nožnim prstima nego na prstima ruku i može zahvatiti dio ili cijeli nokat uključujući orožalu ploču, posteljicu i korijen nokta.

Ko obolijeva

Od gljivične infekcije noktiju obično obolijevaju odrasli, muškarci češće nego žene. Broj slučajeva raste sa godinama starosti.

Vrste gljivica

Nekoliko vrsta gljivica uzrokuje infekcije noktiju. Na primjer, atletsko stopalo je gljivična infekcija kože prstiju stopala koja se lako prenosi na nokte; a kandida je kvasac koji može uzrokovati infekciju kože oko noktiju (obično na rukama).

Prognoza

Gljivična infekcija noktiju obično je neprijatnog izgleda, ali ne uzrokuje uvijek bolove ili druge simptome.

Infekcija noktiju se može liječiti i obično se može u potpunosti izliječiti, a terapija može da traje nekoliko mjeseci (pogledati Liječenje za više informacija). Pravilnom njegom noktiju se sprječava da se infekcija vrati.

 

Simptomi

Gljivična infekcija noktiju može izgledati ružno zato što nokat postane zadebljao i izgubi svoju boju. Nokat može postati bijel, crn, žut ili zelen.

Nokat ponekad može postati lomljiv usljed čega dijelovi nokta pucaju ili se potpuno lome sa nožnog prsta ili prsta ruke.

Ispod i oko nokta (posteljice nokta), koža se nekada može upaliti i biti bolna.

Ako se nožni nokat inficira i ako boli, to može otežati hod.

 

Uzroci

Atletsko stopalo

Gljivična infekcija noktiju na nožnim prstima je najčešće uzrokovana gljivičnom infekcijom kože kao što je atletsko stopalo. Skoro trećina ljudi koji imaju atletsko stopalo imaće i infekciju noktiju.

Atletsko stopalo obično zahvata kožu između prstiju koja postaje crvena, guli se i svrbi.

Drugi uzroci

Drugi uzroci infekcija noktiju na prstima nogu su nošenje patika u kojima se noge znoje ili ako se stopala često znoje. Gljivice brzo rastu u toploj i vlažnoj sredini.

Infekcije noktiju na prstima ruku su najčešće izazvane kvascem zvanim kandida. Zanimanja koja zahtijevaju često pranje ruku ili kada ruke borave mnogo u vodi su često uzrok infekcija na noktima na prstima ruku.

To je zato što se koža u osnovi nokta može oštetiti i postati podložnija infekciji. Drugi faktori koji mogu povećati rizik od infekcija na noktima su:

  • korištenje vještačkih (kozmetičkih) noktiju,
  • oštećenje na noktima,
  • uporno grickanje noktiju,
  • bolest poput dijabetisa ili psorijaze,
  • oslabljen imunitet,
  • loše opšte zdravlje,
  • boravak u toploj i vlažnoj klimi, i
  • pušenje.

Infekcije na noktima su učestalije kako čovjek stari. Ponekad uzrok infekcije nije očigledan.

Dijagnostikovanje gljivične infekcije noktiju

Vaš ljekar opšte prakse će poslati uzorak vašeg nokta u laboratoriju na analizu da bi saznao tačan uzrok infekcije. Zatim će sa vama razgovarati o odgovarajućim načinima liječenja.

 

Tretman

Moguće je da neće biti potrebno nikakvo liječenje ako gljivična infekcija noktiju ima blaži oblik. Međutim, ako se infekcija ne liječi, postoji mogućnost da se raširi na druge nokte.

Teži oblici gljivičnih infekcija noktiju treba da se liječe. Glavni vidovi terapije su:

  • antigljivične tablete, i
  • antigljivične boje za nokte.

Apotekar ili ljekar opšte prakse će vas posavjetovati da li je potrebno liječenje i ako jeste koji oblik terapije vam odgovara.

Antigljivične tablete

Uzimanje antigljivičnih lijekova u obliku tableta znači da lijek dospijeva do nokta preko krvotoka.

Ovo može biti veoma uspješan način liječenja gljivičnih infekcija. Međutim, možda ćete morati uzimati tablete nekoliko mjeseci da biste bili sigurni da je infekcija u potpunosti otklonjena. Prerano prekidanje terapije može dovesti do toga da se infekcija vrati.

Prednost antigljivičnih tableta je što one istovremeno liječe i druge slične gljivične infekcije kože kao što je atletsko stopalo.

Međutim, nus pojave se mogu javiti u vidu glavobolje, svraba, gubitka osjećaja okusa, mučnine i dijareje (pogledati Informacije o lijekovima).

Antigljivična boja za nokte

Ako radije ne biste uzimali antigljivične tablete, vaš ljekar opšte prakse vam može predložiti da probate sa antigljivičnom bojom za nokte.

Boja za nokte se ne smatra podjednako djelotvornom zato što mora biti nanesena na inficirani nokat i dospjeti kroz njega do infekcije. Može biti teško da dospije do svakog inficiranog dijela.

Nokte na prstima ruku može biti potrebno liječiti oko šest mjeseci a na prstima nogu do dvanaest mjeseci.

NJega stopala tokom liječenja

Tokom liječenja iz osnove posteljice nokta treba da počne da raste novi zdravi nokat. To je znak da terapija djeluje. Stari inficirani nokat bi trebalo da počne da izrasta i može se odsjeći za nekoliko mjeseci.

Razgovarajte sa svojim ljekarem opšte prakse ako ne počnete da primjećujete da novi nokat raste a terapiju uzimate dvije do tri sedmice. Nastavite sa uzimanjem terapije dok vam ljekar ne kaže da možete prestati. Ako prerano prestanete sa liječenjem, infekcija se može vratiti.

Savjeti za njegu stopala

Tokom i nakon liječenja, postoji nekoliko koraka koje možete poduzeti da biste se riješili infekcije:

  • Neka vam stopala budu hladna i suva, a cipele i čarape treba da omogućavaju koži stopala da diše. Nosite čiste pamučne čarape i izbjegavajte nošenje patika
  • Liječite atletsko stopalo pomoću antigljivičnih lijekova što je prije moguće da bi se spriječilo širenje infekcije na nokte.
  • Režite nokte da budu kratki.
  • Koristite posebne makaze ili grickalicu za nokte za rezanje inficiranog nokta da biste izbjegli da se infekcija raširi na druge nokte.
  • Nosite udobnu obuću, bez visoke pete ili suženog prednjeg dijela.
  • Održavajte higijenu stopala.
  • Nosite čistu obuću za tuširanje kada koristite javne tuševe.
  • Zatražite pomoć podijatriste ako zadebljani nokti na prstima nogu dovode do poteškoća u hodanju.
  • Razmislite o promjeni obuće, jer ona može biti zaražena gljivičnim sporama.

 

Komplikacije

U većini slučajeva, gljivične infekcije noktiju neće dovesti do daljih komplikacija. Međutim, ako se infekcija ne liječi, javiće se bolovi i neprijatan osjećaj.

Na noktima na prstima nogu to može na kraju voditi ka otežanom hodanju i problemima sa nošenjem obuće.

Na noktima na prstima ruku, može dovesti do poteškoća kod pisanja.

Ako se infekcija proširi na kožu oko noktiju, može doći do celulitisa (bakterijska infekcija potkožnog dijela kože) ili osteomielitisa (infekcija kosti).

Ove komplikacije se najčešće javljaju kod starijih ljudi i onih koji imaju određena oboljenja kao što je dijabetis.